Στις 23 Ιουλίου 2026, το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ενέκρινε την 21η δέσμη περιοριστικών μέτρων κατά της Ρωσίας, τροποποιώντας τον κανονισμό (ΕΕ) 833/2014 και τον κανονισμό (ΕΕ) 269/2014. Τα μέτρα αυτά εφαρμόστηκαν στον κανονισμό (ΕΕ) 2026/1848 του Συμβουλίου, στον εκτελεστικό κανονισμό (ΕΕ) 2026/1843 του Συμβουλίου, στον κανονισμό (ΕΕ) 2026/1844 του Συμβουλίου και στην απόφαση (ΚΕΠΠΑ) 2026/1845 του Συμβουλίου και δημοσιεύθηκαν στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ. Το δελτίο τύπου του Συμβουλίου είναι διαθέσιμο εδώ και οι συχνές ερωτήσεις που εξέδωσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι διαθέσιμες εδώ . Η εξέλιξη που πρέπει να σημειώσουν τα μέλη είναι ότι η ΕΕ επέκτεινε για πρώτη φορά τα κριτήρια καταχώρισης ώστε να συμπεριλάβει σκάφη που εξυπηρετούν σκιώδη πλοία στόλου, ανεξάρτητα από το αν έχουν οριστεί ή όχι. Γενικότερα, το πακέτο περιλαμβάνει 218 καταχωρίσεις φυσικών και νομικών προσώπων (170 οντότητες και 48 φυσικά πρόσωπα), συμπεριλαμβανομένων 94 ρωσικών τραπεζών και χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, που αποτελεί τον μεγαλύτερο αριθμό καταχωρίσεων σε ένα ενιαίο πακέτο εδώ και τέσσερα χρόνια, μαζί με μια σειρά τομεακών, εμπορικών, χρηματοοικονομικών και μέτρων κατά της καταστρατήγησης.
Βασικά συμπεράσματα για τα μέλη
Επέκταση του σκιώδους στόλου: 41 επιπλέον σκάφη που έχουν οριστεί (βάσει του κανονισμού (ΕΕ) 2026/1848 του Συμβουλίου για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 833/2014), ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό των σκαφών που έχουν λάβει κυρώσεις σε πάνω από 670, συμπεριλαμβανομένων, για πρώτη φορά βάσει διευρυμένων κριτηρίων, πέντε δεξαμενόπλοιων ανεφοδιασμού καυσίμων που φέρονται να έχουν ανεφοδιάσει τακτικά τα καθορισμένα σκάφη.
Νέα εξουσία για τα κράτη μέλη της ΕΕ να κατάσχουν και να πωλούν φορτία που μεταφέρονται σε πλοία του σκιώδους στόλου που έχουν κατασχεθεί.
Πωλήσεις πλοίων μεταφοράς LNG: Οι ιδιοκτήτες πρέπει πλέον να ενημερώνουν το κράτος μέλος διαμονής τους στην ΕΕ για οποιαδήποτε πώληση δεξαμενόπλοιου LNG σε τρίτη χώρα. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα εξετάσει, έως τις 25 Οκτωβρίου 2026, εάν θα επιβάλει πλήρη απαγόρευση στην πώληση δεξαμενόπλοιων LNG στη Ρωσία, η οποία θα απαιτεί επίσης από τους πωλητές να λάβουν εύλογα μέτρα για να διασφαλίσουν ότι τα πλοία που πωλούνται σε τρίτες χώρες δεν μεταπωλούνται ή μεταβιβάζονται σε ρωσικά συμφέροντα, μεταξύ άλλων μέσω πληρεξουσίου ιδιοκτησίας.
Εμπόριο ΥΦΑ: μια μονοετής, ανανεώσιμη εξαίρεση που επιτρέπει τη συνέχιση της μεταφοράς ρωσικού ΥΦΑ σε τρίτες χώρες βάσει μακροπρόθεσμων συμβάσεων που έχουν συναφθεί πριν από τις 24 Φεβρουαρίου 2022, με ανώτατο όριο τις ποσότητες του 2025· όλοι οι άλλοι προηγουμένως συμφωνημένοι περιορισμοί στο ρωσικό ΥΦΑ, συμπεριλαμβανομένης της απαγόρευσης εισαγωγών από την 1η Ιανουαρίου 2027, παραμένουν αμετάβλητοι.
Πλαφόν τιμών πετρελαίου: ο μηχανισμός αυτόματης προσαρμογής έχει τεθεί σε παύση για 12 μήνες (έως τις 15 Ιουλίου 2027), διατηρώντας το πλαφόν τιμών για το αργό πετρέλαιο ρωσικής προέλευσης στα 44,10 δολάρια ΗΠΑ ανά βαρέλι.
Περαιτέρω απαγορεύσεις συναλλαγών: δύο ρωσικά λιμάνια, τέσσερα ρωσικά αεροδρόμια, ένα γεωργιανό διυλιστήριο και πέντε έμποροι πετρελαίου, μαζί με νέους ορισμούς διυλιστηρίων στη Ρωσία και τη Λευκορωσία.
Προσδιορισμός ατόμου που αναγνωρίστηκε ως κεντρικό πρόσωπο πίσω από ένα δίκτυο δόλιων μητρώων πλοίων που χρησιμοποιούνται για την καταγραφή παλαιών δεξαμενόπλοιων που ασχολούνται με ρωσικά δρομολόγια.
Σκιώδης Στόλος και Ονομασίες Σκαφών
Σαράντα ένα επιπλέον σκάφη έχουν οριστεί βάσει του κανονισμού (ΕΕ) 2026/1848, ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό τέτοιων σκαφών σε πάνω από 670. Οι νέες καταχωρίσεις περιλαμβάνουν δεξαμενόπλοια εκτός ΕΕ που φέρονται να παρακάμπτουν το ανώτατο όριο τιμών πετρελαίου, καθώς και σκάφη που υποστηρίζουν τον ενεργειακό τομέα της Ρωσίας, μεταφέρουν στρατιωτικό εξοπλισμό ή μεταφέρουν σιτηρά που έχουν απομακρυνθεί από κατεχόμενα ουκρανικά εδάφη. Τα ορισθέντα σκάφη εξακολουθούν να υπόκεινται σε απαγόρευση πρόσβασης σε λιμένες της ΕΕ και σε απαγόρευση παροχής ευρέος φάσματος θαλάσσιων υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένης της ασφάλισης, καθώς και σε απαγόρευση μεταφορών από πλοίο σε πλοίο και άλλων μεταφορών φορτίου που αφορούν τέτοια σκάφη.
Για πρώτη φορά, τα κριτήρια χαρακτηρισμού έχουν επεκταθεί ώστε να καλύπτουν σκάφη που παρέχουν υπηρεσίες υποστήριξης, όπως ανεφοδιασμό καυσίμων ή μεταφορές από πλοίο σε πλοίο, στον σκιώδη στόλο (άρθρο 3σ(2) του κανονισμού (ΕΕ) 833/2014, όπως τροποποιήθηκε από τον κανονισμό (ΕΕ) 2026/1848 του Συμβουλίου). Σε αυτή τη βάση, έχουν καταχωριστεί πέντε δεξαμενόπλοια ανεφοδιασμού καυσίμων που φέρονται να έχουν ανεφοδιάσει τακτικά ήδη χαρακτηρισμένα σκάφη. Ξεχωριστά, οκτώ οντότητες και ένα άτομο έχουν χαρακτηριστεί σε σχέση με το οικοσύστημα του σκιώδους στόλου, συμπεριλαμβανομένου ενός οργανισμού πληρώματος που φέρεται να έχει παράσχει προσωπικό για την υποστήριξη εγκεκριμένων ναυτιλιακών δραστηριοτήτων.
Ένας νέος κανόνας επιτρέπει στα κράτη μέλη της ΕΕ να κατάσχουν και να πωλούν φορτία που μεταφέρονται από σκάφη σκιώδους στόλου τα οποία κρατούν.
Μητρώα Πλοίων
Η ΕΕ έχει ορίσει έναν Ινδό υπήκοο που έχει αναγνωριστεί ως το κεντρικό πρόσωπο πίσω από ένα δίκτυο νηολογίων πλοίων που φέρεται να έχει παράσχει έγγραφα σημαίας σε παλαιά δεξαμενόπλοια που δραστηριοποιούνται σε ρωσικά δρομολόγια, με αναφερόμενες συνδέσεις με ρυθμίσεις νηολόγησης στη Δομινίκα, τη Γουιάνα, τη Σαμόα, τη Μικρονησία, το Εσουατίνι και το Λάος. Αρκετές διοικήσεις σημαιών αναφέρεται ότι έχουν ανακαλέσει εγκρίσεις ή έχουν αποκηρύξει τις ρυθμίσεις, και ο ΔΝΟ έχει κηρύξει ορισμένες από τις σχετικές καταχωρίσεις ως δόλιες ή άκυρες. Υπενθυμίζεται στα μέλη η σημασία της επαλήθευσης της εγκυρότητας της σημαίας και του νηολογίου ενός πλοίου στο πλαίσιο της δέουσας επιμέλειας.
Μέτρα για το ΥΦΑ
Οι ιδιοκτήτες πρέπει πλέον να ειδοποιούν το κράτος μέλος της ΕΕ στο οποίο διαμένουν για οποιαδήποτε πώληση δεξαμενόπλοιου LNG σε τρίτη χώρα (άρθρο 3qa). Σύμφωνα με το νομικό κείμενο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα εξετάσει, έως τις 25 Οκτωβρίου 2026, εάν θα εισαγάγει πλήρη απαγόρευση στην πώληση δεξαμενόπλοιων LNG στη Ρωσία. Σε περίπτωση που εισαχθεί τέτοια απαγόρευση, οι πωλητές θα πρέπει επίσης να λάβουν εύλογα μέτρα για να διασφαλίσουν ότι τα πλοία που πωλούνται σε τρίτες χώρες δεν μεταπωλούνται ή μεταβιβάζονται με άλλο τρόπο σε ρωσικά συμφέροντα, μεταξύ άλλων μέσω πληρεξουσίου ιδιοκτησίας.
Συμφωνήθηκε μια μονοετής, ανανεώσιμη εξαίρεση που επιτρέπει στους φορείς εκμετάλλευσης της ΕΕ να συνεχίσουν να μεταφέρουν ρωσικό LNG σε αγοραστές εκτός ΕΕ βάσει μακροπρόθεσμων συμβάσεων που έχουν συναφθεί πριν από τις 24 Φεβρουαρίου 2022, υπό την προϋπόθεση ότι οι ετήσιοι όγκοι δεν υπερβαίνουν τα επίπεδα του 2025 (άρθρο 3ra). Η εξαίρεση είναι διαθέσιμη σε οποιονδήποτε φορέα εκμετάλλευσης της ΕΕ που πληροί αυτά τα κριτήρια και δεν περιορίζεται σε μία μόνο εταιρεία.
Όλοι οι άλλοι προηγουμένως συμφωνημένοι περιορισμοί της ΕΕ για το ρωσικό LNG παραμένουν αμετάβλητοι, συμπεριλαμβανομένης της συνολικής απαγόρευσης των εισαγωγών LNG καταγωγής ή εξαγωγής από τη Ρωσία στην ΕΕ, η οποία τίθεται σε ισχύ από την 1η Ιανουαρίου 2027 για μακροπρόθεσμες συμβάσεις. Η ΕΕ διευκρίνισε επίσης ότι η απαγόρευση παροχής υπηρεσιών τερματικών σταθμών LNG, η οποία εισήχθη στο πλαίσιο του 20ού πακέτου κυρώσεων, ισχύει όχι μόνο για τους Ρώσους και τους φορείς εκμετάλλευσης της ΕΕ, αλλά και για τους μη Ρώσους φορείς εκμετάλλευσης τρίτων χωρών που ελέγχονται από ρωσικές εταιρείες (άρθρο 3rb). Οι υφιστάμενες εξαιρέσεις τρίτων χωρών έχουν επίσης παραταθεί: η εξαίρεση Sakhalin-2 για την Ιαπωνία έχει παραταθεί έως τις 31 Μαρτίου 2028 και έχει χορηγηθεί νέα εξαίρεση στη Νότια Κορέα μέχρι την ίδια ημερομηνία.
Ανώτατο όριο τιμής πετρελαίου
Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι τα κέρδη της Ρωσίας από τις πωλήσεις πετρελαίου θα παραμείνουν συγκρατημένα, παρά την εξαιρετική κατάσταση της αγοράς που προκαλείται από το κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ, το πακέτο αναστέλλει τον μηχανισμό αυτόματης εξαμηνιαίας προσαρμογής για το ανώτατο όριο τιμών πετρελαίου (που εισήχθη στο πλαίσιο του 18ου πακέτου κυρώσεων της ΕΕ) για περίοδο 12 μηνών, έως τις 15 Ιουλίου 2027 (Άρθρο 3ν). Η αναστολή μπορεί να επανεξεταστεί νωρίτερα σε περίπτωση εξαιρετικών εξελίξεων στην αγορά. Αυτό διατηρεί το ανώτατο όριο τιμών για το αργό πετρέλαιο ρωσικής προέλευσης στα 44,10 δολάρια ΗΠΑ ανά βαρέλι. Η νομική βάση για την πλήρη απαγόρευση των θαλάσσιων υπηρεσιών σε πλοία που μεταφέρουν ρωσικό αργό πετρέλαιο και προϊόντα πετρελαίου, η οποία θεσπίστηκε στο πλαίσιο του 20ού πακέτου κυρώσεων της ΕΕ, παραμένει σε ισχύ, αλλά δεν έχει ακόμη ληφθεί απόφαση για την ενεργοποίησή του.
Απαγορεύσεις συναλλαγών σε λιμάνια, διυλιστήρια και εμπορικές συναλλαγές
Οι απαγορεύσεις συναλλαγών έχουν επεκταθεί σε δύο ακόμη ρωσικά λιμάνια, δηλαδή την Όλια και το Βισότσκ, και σε τέσσερα ρωσικά αεροδρόμια, εκτός από τα λιμάνια του Μούρμανσκ και του Τουάπσε που έχουν οριστεί στο πλαίσιο του 20ού πακέτου κυρώσεων της ΕΕ. Απαγόρευση συναλλαγών, με την επιφύλαξη περιόδου εξάμηνης παύσης, έχει επίσης επιβληθεί σε ένα γεωργιανό διυλιστήριο στο Κουλέβι που ασχολείται με την εμπορία και την επεξεργασία ρωσικού πετρελαίου.
Δεκαοκτώ οντότητες και ένα άτομο έχουν χαρακτηριστεί στον τομέα του πετρελαίου, συμπεριλαμβανομένων τριών διυλιστηρίων στη Ρωσία και ενός μεγάλου διυλιστηρίου της Λευκορωσίας, μαζί με μια εταιρεία που ιδρύθηκε για την πώληση λευκορωσικών προϊόντων πετρελαίου εντός της Ρωσίας. Απαγορεύσεις συναλλαγών έχουν επίσης επιβληθεί σε πέντε εμπόρους πετρελαίου, συμπεριλαμβανομένης της Nexus Oil Trading με έδρα τα ΗΑΕ, για φερόμενη παραβίαση της απαγόρευσης αγοράς ρωσικού αργού πετρελαίου και προϊόντων πετρελαίου.
Άλλα μέτρα
Το πακέτο εισάγει επίσης ένα ευρύ φάσμα μέτρων εκτός του πρωταρχικού πεδίου εφαρμογής αυτής της εγκυκλίου, συμπεριλαμβανομένων εκτεταμένων απαγορεύσεων συναλλαγών και δέσμευσης περιουσιακών στοιχείων που επηρεάζουν τον ρωσικό τραπεζικό τομέα και τον τομέα των κρυπτονομισμάτων, περαιτέρω ονομασιών και περιορισμών εξαγωγών που στοχεύουν το στρατιωτικοβιομηχανικό σύμπλεγμα της Ρωσίας (συμπεριλαμβανομένων των εξαρτημάτων που χρησιμοποιούνται σε μη επανδρωμένα αεροσκάφη μεγάλης εμβέλειας), νέων απαγορεύσεων εισαγωγής ορισμένων μετάλλων και μεταλλευμάτων, μέτρων που αντικατοπτρίζουν τα παραπάνω όσον αφορά τη Λευκορωσία και ενισχυμένης νομικής προστασίας για τους φορείς εκμετάλλευσης της ΕΕ έναντι ρωσικών δικαστικών αποφάσεων.
Υπενθυμίζεται στα Μέλη ότι δεν παρέχεται κάλυψη για κανένα εμπόριο που παραβιάζει τις ισχύουσες κυρώσεις. Τα Μέλη καλούνται να διενεργούν ενδελεχή δέουσα επιμέλεια στα εμπλεκόμενα μέρη, τα φορτία, τα πλοία και άλλους παρόχους υπηρεσιών που εμπλέκονται ή ενδέχεται να εμπλέκονται, προτού εμπλακούν σε οποιοδήποτε εμπόριο με υψηλό κίνδυνο κυρώσεων. Τέλος, υπενθυμίζεται στα Μέλη να τηρούν αρχεία των ερευνών και των ευρημάτων δέουσας επιμέλειας.
Πηγή: UK P&I
